Thứ Ba, ngày 28 tháng 7 năm 2015

TÚC CẦU KÝ ỨC



Nhẽ túc cầu du nhập vào ta theo chân người Pháp chứ tôi cứ đồ rằng An-nam chẳng chơi môn cơ bắp nào như thế cả, hoặc nếu có chăng thì cũng chỉ là khăng - đáo - bi - diều. Với những môn thể thao trí óc như cờ tướng, cờ vua hay cờ vây thì cũng đều mót lại từ Tàu phù và Tây dương cả. Ấy thế mà với cái bản tính thông minh, người xứ ta cũng chế ra vài món rất đặc trưng mà không nơi nào có, tỳ như " ném đá giấu tay", " ngậm máu phun người", " tát nước theo mưa" và " cưa sừng làm nghé". Toàn những thứ trứ danh.

Đêm qua xem trận túc cầu của người Tây dương xứ Ăng - lê với người An-nam ta mà tủi thân quá. Đá đấm đéo gì mà cứ như bị sỉ nhục. Có kẻ lấy điều đó làm hân hoan, có người lại hờn dỗi. Thôi thời hãy coi đó là một trò vui. Mà đã là trò vui thì đôi khi chả quan trọng bằng phát trung tiện. Quán triệt thế nhé!

Tôi thích bóng đá và cả...bóng dâm. Ở vào độ hoa niên cũng nhiều ký ức. Và một trong số đó là thiên này.

***

Năm 1986 tôi tròn mười tuổi. Và để ghi dấu thời khắc chẵn niên đầu đời, ông bố tôi cho phép bám càng lên xóm trên xem nhờ tivi ở nhà ông Xích Quỷ. Cả làng tôi hồi đó, à mà không, cả tổng mới phải, duy nhất mỗi nhà ông có ti vi. Hình thù nó kỳ dị lắm, y cái tủ bích - phê mini, có hai cửa màu cánh gián lùa ra lùa vào rất vui mắt. Đấy là lần đầu tiên tôi thấy cái tivi và lạ hơn nữa là trên đó có một bầy người lũn cũn đang đuổi theo một quả bóng. Bố tôi giảng là người ta đang đá bóng và đó là một trận... bóng đá. Ông Xích Quỷ chêm thêm vào rằng thì là mà ở tận bên Mê-xi-cô, xứ sở rất xa xôi cách ta hằng hà sa số năm đi bộ.

Chỉ có mỗi bố con tôi mới ông Xích Quỷ xem trận bóng đó. Tôi không hiểu gì nhưng thi thoảng thấy hai người hú lên những tiếng cực kỳ man rợ rồi gần như ngay lập tức lại đưa tay lên bóp chặt lấy mồm. Tôi nghe ông Xích Quỷ bảo bố tôi, " chú hô be bé cái mồm thôi không người làng người ta chửi vì cái tội xem mảnh". A, hóa ra họ xem trộm, xem lậu một trận banh, giời ạ. Thế rồi tôi nghe tiếng rào rào trên mái ngói lẫn tiếng lịch bịch ngoài hiên nhà. Ông Xích Quỷ vặn cái nút mé phải cái tivi đánh tách một phát, màn hình tắt phụt. Ông mở cửa ra hè ưỡn ngực chửi " đéo mẹ quân mất dạy, xem cái con cặc ông đây này". Rồi ông trở vào, làu bàu " xong đận bóng banh này nhẽ phải lát lại cái sân, đảo lại cái mái thôi chú ạ". Bố tôi nín thinh đứng dậy bấm đèn bin lấy cái vỏ chăn con công nơi đầu giường ông Xích Quỷ mà giăng kín lên khung cửa sổ. Tôi đoán là phát kiến tránh cho ánh sáng hắt ra ngoài dễ làm cho lũ bần nông phát điên chứ không hẳn nhằm ngăn mớ côn trùng đang vo ve ọ ẹ. Ông Xích Quỷ lại đánh cái tivi tách lên một phát rồi vặn vẹo cái đéo gì bên hông làm cho tiếng ồ à tịnh hẳn. Hai cái đầu lại đâu vào. Tôi lăn mẹ nền đất mà nằm, không quên nhắc ông bố xem xong thì cõng về.

Mùa hè năm 1990 mẹ tôi vét đi 4 tấn thóc, đôi lợn thịt, bòn thêm chỉ vàng đeo mang tai đưa bố tôi mua về một cái tivi Sanyo 14 inh đen trắng. Bố tôi hoan hỉ lắm, tối ngày chỉnh chỉnh vặn vặn, chán đi lại leo cây xoan đầu hồi mà xoay ngược xoay xuôi cái ăng - ten hình xương cá. Mẹ tôi thì buồn ra mặt, chốc chốc lại chửi lậu bố tôi một câu, không ăn thua là nọc mấy anh em ra dọa cắt khẩu phần và quần áo. Nhục không để đâu cho hết. Ấy thế nhưng tối đến là quên tiệt bởi sân nhà tôi bu đặc người, họ tụ bạ đòi xem bóng đá. Nhà tôi bỗng chốc danh giá hẳn ra bởi cái nết dễ tính và tận tình của ông già. Lắm hôm mất điện, đi dạy ông còn đèo cả ắc - quy ra phố huyện thuê xạc để tối còn phục vụ cần lao. Anh em tôi cũng được dịp mà vênh váo, ghét đứa nào là cấm chỉ không cho bén mảng, thi thoảng cũng đứng ra gạ gẫm thu tí tô thuế là những quả ổi, trái bàng. Tôi nhớ mãi cái mùa hè Italia năm ấy.

Hết mùa bóng năm đó tôi có hơi hơi hiểu biết tý luật chơi, thấy nó cũng thú như trò chọi cỏ gà triền đê chiều lộng. Thanh niên làng tôi đua nhau đi vặt trộm bưởi non, phơi lấy một hai nắng cho mềm ra rồi mang sân kho hợp tác đá oang oác. Tôi tham gia vài trận và nhẽ có năng khiếu bẩm sinh nên vờn bóng bưởi dẻo lắm, chia phe ai cũng muốn cất tôi về. Sự nghiệp đang đà thăng tiến thì chấn thương xảy ra khi tôi tung một cú mu lai má. Lạ cái là bóng bưởi nằm im còn cái móng chân cái bay mẹ lên giời. Tôi dưỡng thương mất hơn tháng ròng trong niềm xót xa kiêm căm thù vô hạn của bà mẹ và nỗi áy náy cảm thương của ông bố vô biên.

Cuối mùa hạ, bố tôi thế chó nào lại được đổi phận. Đang từ thân anh giáo búp phát nhảy lên buồng giáo dục huyện nhà làm chân trông coi cấp phát thiết bị. Thì tuyền những sách vở bút chì phấn bảng, thêm cả mấy bộ xương người bằng thạch cao và vài cái ống nghiệm hình cát - tút. Tôi hỏi ông có bóng da không trộm cho một quả. Bố tôi bảo mới nhận kho chửa kiểm. Tôi xin đi kiểm kho cùng nhưng mục đích chính là tăm lấy một em bóng da hú họa.

Giời thương, tôi moi được hẳn hai quả bóng da bẹp hình mũ nồi nơi xó khuất. Bố tôi bảo không phải bóng đá mà là bóng chuyền. Tôi không phân biệt được mà chỉ biết bên trong cái vỏ da là cái đéo gì có vòi phòi ra như xăm xe đạp. Bố tôi giảng đó là cái véc - xi aka ruột bóng, khỏe hơi thì thôi lên, yếu thì phải bơm bằng thiết bị dài như khúc mía gắn khung Phượng Hoàng aka bơm tay xe đạp Tầu. Tôi sướng bẹp đít, nhảy chân sáo mấy cây số tếch về nhà trong niềm vui khôn tả. Và ngay chiều đó tôi điều hẳn anh thợ kèn phường bát âm đầu ngõ phồng mang trợn mắt thổi bóng lên. Làng tôi vui như có hội. Trận cầu khai bóng nơi sân kho chật kín những bần nông, nhi đồng và bô lão. Và kết quả thật đớn đau khi một tráng niên có đôi chân hộ pháp đá đấm thế đéo nào mà cắm thẳng năm ngón vào trái bóng rồi lết đi trong thương cảm và tiếng vỗ tay rạt rào như hội nghị thi đua. Vỡ bóng mà cứ như tôi vỡ bọng vậy. Thật đắng lòng hehehe.

Còn quả thứ hai tôi mang lên trường chơi với chúng bạn chứ không đá ở nhà nữa. Cũng được đâu ba bảy hăm mốt ngày thì vứt bởi cái véc-xi nát bươm hơn bườm chị Dậu. Hết năm đó, tôi lên lớp 10, trường huyện.

Tôi tham gia nhiều trận bóng hồi học cấp 3, đá khá lắm, tuyền tiền đạo cắm mới trung phong lùi hehe.

Lên đại học tôi đá vưỡn khá cơ mà vị trí lại tụt mẹ xuống hàng hậu vệ. Đôi trận lại còn bắt cả gôn, địt mẹ.

Ra trường thì tịnh hẳn bởi gánh nặng mưu sinh níu chặt mất đôi chân tuy thi thoảng vẫn đi chơi vài trận cho vã mồ hôi mà nốc bia cho tiết tháo.

Hôm qua theo chúng bạn đi tìm chút quá vãng xưa, tôi sút quả bóng hình hài y hệt bên xứ Ba Tây. Kết quả là mất giầy. Một chiếc thôi. Bồi hồi đéo chịu.

Ở cái tuổi giầy đi bóng ở lại thì dí dái vào là hơn. Khà khà...

SỐC & ĐỘC # 95



Tắm hồ là rất bị thô
Tắm khô mới đúng bờ - rồ dân chơi.



Hôm nay trời nắng chang chang
Cả nhà em lộn vào làng đi chơi.

Cô gái mở đường

Đúng là trôn đít văn công
Đâu đâu cũng nét tương đồng, hiuhiu...



Chán cuộc cờ của thế gian
Nay thời chơi ván cờ tàn siêu nhân.



Thắng nhiều đế quốc rất to
Nhưng không thắng nổi đống tro cốt tàn.



Nhà tù ta rất nhân văn
Phạm nhân - quản giáo chung chăn " xếp hình".



Mầm non ưu tú nước nhà
Cũng đi ọp - rốt như là tay chuyên.



Nguyên là từ của nước ta
Cựu là chữ của mồ ma cựu thù.



Lên thẳng mà lại nằm đường
Trực thăng khác đéo liệt dương lộn lèo.



Anh hùng mẹ Việt nam ta
Cho con bú cũng rất là... oai phong.



Thằng béo chửi xéo thằng gày:
Đủn xe phải giống hạ chày tân hôn.



Thứ trưởng tên Bùi Văn Ga
Bụng đồng chí giống mả cha bác Hù.



Thần thoại kháng chiến đây rồi
Tên thì có, tuổi chết trôi thiên đàng.



Trăm năm bia đá cũng mòn
Nghìn năm bia đảng vẫn còn trơ trơ.



Nước ta có nền ngoại giao
Vừa chống vừa đỡ vừa gào vừa rên.



Người đàn bà giấu đêm vào trong tóc
Trong cơn mơ tôi dí dái...đi tìm ( xin lỗi ông Hồng Thanh Quang, hehe)



Li vơ phun - Ác xê nôn
Đi xe phải tránh cái nồn nằm trên.



Nghệ thuật quả thật gian nan
Muốn đẹp thì phải có gan bói bù.



Người đâu mà vú rõ to
Làm cho " thằng bé" ho năm phát liền.



Bọn ngu mới phải che lồn
Bọn khôn là phải dập dồn che thân.



Nửa xanh là của các anh
Nửa vàng phần của tanh bành nước non.



Nghe đồn bị quấn băng keo
Thôi thời một kiếp chó mèo nước ta.



Đứng lên lạy cái đéo gì
Bố đạp cho phát thì đi...bằng bòi.

*** 

Nguồn: nhặt trên NET.
Thứ Năm, ngày 23 tháng 7 năm 2015

TRẺ CON KHÔNG ĐƯỢC ĂN THỊT CHÓ???


1- Thịt chó.

Trước khi Dự thảo điều lệ trường tiểu học, trong đó có chức danh “Chủ tịch, phó chủ tịch Hội đồng tự quản” được đưa ra để lấy ý kiến, thì từ năm 2012, mô hình trường học mới tại Việt Nam (Dự án GPE-VNEN, Global Partnership for Education – Viet Nam Escuela Nueva) đã được triển khai.

Mô hình VNEN lấy trung tâm là học sinh tiểu học và mọi phần tử xung quanh đều hướng đến việc kích thích tính độc lập và sáng tạo của trẻ em.

Dự án này do Quỹ hỗ trợ toàn cầu về giáo dục của Liên Hiệp Quốc tài trợ không hoàn lại (84,6 triệu USD giai đoạn 2011-2015). Trên thực tế, mô hình VNEN đã được triển khai từ năm học 2012 - 2013 ở 1.447 trường tiểu học thuộc 63 tỉnh, thành phố, trong đó chủ yếu là các trường ở vùng khó khăn, đến nay đã nhân rộng thí điểm ở 2.500 trường tiểu học, trong đó có 1.039 trường tự nguyện áp dụng.



Tuy vậy, hiện đang có những luồng ý kiến khác nhau về các chức danh chủ tịch, phó chủ tịch Hội đồng tự quản trong một lớp tiểu học.

Có người cho rằng đó là việc không thiết thực, “thừa giấy vẽ voi”, bắt trẻ con ganh đua chức tước từ sớm.

Rồi do bản thân người lớn thấy các chức danh chủ tịch, phó chủ tịch có quyền hành lớn, rất là “oai” nên sợ các cháu có thể bị nhiễm tư tưởng tự mãn, tự cao tự đại vì “những chức danh cứng cỏi vô hồn ấy".

Có người còn hình dung ra chuyện “chủ tịch ỉa đùn” để dèm pha. Riêng ông giáo Sử đang đang đòi dịch ngược hai chữ "chủ tịch" thành "tổng thống" để xin can.

Chưa thấy ai thắc mắc về chuyện khác, chẳng hạn mối quan hệ truyền thống giữa giáo viên - học sinh có bị phá vỡ không, khi thay vào đó là Hội đồng tự quản.

Tựu trung, các phản ứng cũng chỉ xoay quanh chuyện chữ nghĩa, “chủ tịch” hay là “lớp trưởng”, những người phản đối cho rằng chức “chủ tịch” với học sinh tiểu học thì “oai” và “quan cách” quá và ... nên cấm.

Trẻ con, tốt nhất là đừng có ăn thịt chó (?).

2- Lớp trưởng hay "lớp choảng"?

Ngày còn bé đi học, lần đầu tiên mình biết đến bạn lớp trưởng là năm học lớp Hai (lớp Một trốn không học). Nhờ cô giáo lớp Hai phân công mà bạn này trở thành một lớp trưởng “chuyên nghiệp”, bắt đầu từ năm 8 tuổi. Bạn làm lớp trưởng luôn đến ba năm, sau mình đi sơ tán bom Mỹ đợt 2 về học lại cấp ba với nhau, thì vẫn bạn ấy làm lớp trưởng, lại kiêm bí thư chi đoàn. Quyền lớn lắm, bạn ấy có quyền xem xét kết nạp đoàn viên. Mà hồi ấy, nếu không phải là đoàn viên thì đừng có thi vào đại học cho mất công.

Sau này đi làm, gặp nhau, bạn dẫn mình ra phố Cấm Chỉ uống rượu. Tự bạn buồn buồn nhắc chuyện cũ, ân hận vì đã quá khắt khe trong việc kết nạp đoàn một bạn khác trong lớp (mình thuộc loại “thanh niên chậm tiến” được hưởng “ân huệ” vào năm cuối). Còn mình thì thương bạn những lúc bạn đứng trước lớp, móm mém nửa mếu nửa cười vì bạn bản tính nghịch như quỷ sứ, mà vẫn phải cố ém nụ cười phía sau cái áo cán bộ lớp nghiêm trang và quá khổ, mà thương thay, những ngần ấy năm. Cũng chả hỏi sau này, học đại học, bạn có được (hay bị) làm lớp trưởng nữa hay không.

3- Bây giờ thì sao?

Mới cách đây chưa tới nửa năm, tại trường Lý Tự Trọng, Trà Vinh, bạn lớp trưởng một lớp Bẩy chỉ đạo 18 bạn trong lớp dùng ghế đánh một bạn khác, lý do rất đơn giản là do “nó không nghe lời của lớp trưởng” (bắt đi mua đồ ăn). Sau khi đánh bạn xong, bạn lớp trưởng còn tiếp tục hăm dọa nên nạn nhân không dám hé môi kể lại sự việc với thầy cô và gia đình. Sự việc chỉ được phát giác hơn hai tháng sau, khi một clip do một học sinh khác quay phim và đưa lên mạng.


Như vậy, từ trước tới giờ, chức vụ “lớp trưởng” không những vừa “oai” mà vừa còn có tiềm năng trở thành nhà “độc tài”, dẫu có thể là do ý thức chưa đủ độ chín.

4- Chủ tịch hay chủ xị?

Ở miền Tây, nơi dòng chảy văn hóa dân dã Việt, Miên, Hoa giao hòa tới cả bàn nhậu, trong cuộc uống xoay tua, bao giờ cũng có một người giữ chức “chủ xị”. Ông/bà này cầm chai, rót rượu chuyền đến từng người và tất nhiên không được phép “quên mình”.

Chức “chủ xị” có khi được cử (do uy tín hoặc tuổi tác) và cũng có khi được bầu tại chỗ, với nhiệm vụ điều hành cuộc nhậu đảm bảo tính dân chủ. Vì thế, "chủ xị" phải trước hết là người “chịu chơi”, biết phân phối công bằng, biết thưởng phạt phân minh, lại phải biết giải quyết khiếu nại. Có khi “chủ xị” phải uống đỡ cho người tửu lượng kém hơn, vậy mà nếu rót không đều hoặc lỡ ăn gian bị bắt thì “chủ xị” sẽ bị mọi người “phạt”, nặng hơn thì bị truất quyền tại chỗ, người khác lên thay.

Xem ra, đó là một tập tục dân dã rất xứng đáng được bảo tồn và nhân rộng.
Có người bảo chữ “xị” có nguồn gốc từ cái chai “xá xị” (một loại nước ngọt) có dung tích khoảng 0,25 lít mà ra.

Nhưng không hẳn như vậy, chức “chủ xị” trong tiệc nhậu miền Tây chính là chức “chủ chiếu”, vì ngày xưa dân ta thường tổ chức tiệc tùng trên chiếu, chứ không trên bàn ăn như bây giờ.

“Chủ chiếu”, gọi một cách trang trọng thì là “chủ tịch” (vì “tịch” có nghĩa là cái chiếu, chữ Hán). Chữ “chủ tịch”, người Hoa họ phát âm là “chủ xị” hoặc "chủ xỉ" (zhủ xí). Vì thế trên chiếu nhậu mới có ông "chủ xị".

Với mô hình VNEN, Hội đồng tự quản là một tổ chức của học sinh, vì học sinh, do học sinh bầu ra, nó là một công cụ để các em thực hiện tự quản. Nó giảm đi tính ỷ lại và tăng cường tính tự chủ cho các em, thế thôi.

Điều quan trọng, là nó hướng các em tiếp cận với khái niệm “dân chủ”.

Bạn muốn được làm “chủ tịch” ư? Đầu tiên, bạn phải có uy tín, tức là phải giỏi hơn tớ - đó là việc riêng, rồi bạn lại phải giỏi lo việc chung cho cả lớp, bạn phải thuyết phục chúng tớ bằng “cương lĩnh hoạt động” và bạn lại phải biết diễn thuyết trước đám đông trong lớp.

Bạn hứa rồi nhé, hè năm nay cả lớp đi tham quan Hạ Long, bạn thắng cử là nhờ bạn có bà ngoại ở đó.

Rồi sau đó bạn phải khởi động cả hệ thống từ thầy cô cho đến các bố các mẹ, họ sẽ thực hiện đề xuất của chúng ta.

Bạn phải chủ động mọi việc còn cô chỉ là cố vấn thôi.

Năm nay, bạn làm chủ tịch và sang năm hoàn toàn có thể đến lượt tớ hay ai đó làm chủ tịch.

Như vậy hai chữ “chủ tịch” thì có gì gọi là “oai quá” và vì thế, chả có lý do gì để bắt con cháu chúng ta phải “kiêng khem”?

Về hai chữ "chủ xị", hồi bé, kẻ viết bài này đã từng “Mao chủ xỉ oan xây”để xin huy hiệu phục vụ cho sự nghiệp đánh đáo và khi đó, người cho là các tôồng chí bạn vẫn định khuyến mãi thêm cả cuốn “Mao chủ xỉ ỉa lu”, tức là cuốn bìa đỏ “Mao chủ tịch ngữ lục” (tên gọi khác là Trước tác Mao Trạch Đông).

Đã ỉa đùn thì “lớp trưởng” hay “chủ tịch” cũng cứ ỉa đùn, có sao đâu. Đấy, “Mao chủ xị” cũng “ỉa lu” kia kìa.

Và hãy nhìn những người đã và đang lãnh đạo nước Mỹ, chẳng phải họ đã được rèn luyện để có năng lực hoạt động cộng đồng từ lúc còn là trẻ con, biết tự tin và biết dẫn dắt, bắt đầu từ cái đám "ỉa đùn" quanh mình?

Những ai còn sợ hãi hai chữ “chủ tịch” thì hãy hiểu đơn giản, nghĩa của nó chỉ là “chủ chiếu”, còn không thì cứ gọi các cháu là “chủ xị” cho nó bình dân.

Chứ đừng hô khẩu hiệu suông: Trẻ con không được ăn thịt chó!



----------------------

Phụ lục:

Năm 2013, Cố vấn cấp cao về giáo dục của tổ chức USAID (Cơ quan phát triển quốc tế của Hoa Kỳ) ở châu Phi, bà Koli Banik đã có một báo cáo đánh giá tính khả quan về việc triển khai dự án mô hình trường học sáng tạo tại một số trường học ở Việt Nam. Báo cáo này có tên: "Từ Colombia đến Việt Nam: Thành công của một mô hình trường học sáng tạo".

Báo cáo có đoạn viết:
“Hãy để tôi nhấn mạnh một vài phát hiện từ các trường VNEN:

- Học sinh không còn ngồi đối diện với giáo viên và được giảng dạy bởi giáo viên nữa. Giờ đây, các em ngồi theo nhóm 4-6 người ở bàn và giáo viên đi lại thảo luận giữa các nhóm. Mỗi bàn có một học sinh đứng đầu, giúp những học sinh còn lại bắt đầu thảo luận và làm việc nhóm.

- Cách tiếp cận mô hình VNEN giúp thúc đẩy các nhóm nhỏ học tập và giải quyết vấn đề dưới sự giúp đỡ, phát triển thái độ tích cực lâu dài. Chẳng hạn sẽ tác động đến khả năng sáng tạo, sáng kiến, lòng tự trọng, tự chủ, trách nhiệm, kỹ năng truyền thông và xã hội, và sự tự tin.

- Trường học VNEN cố gắng để cung cấp cho trẻ cơ hội học tập nhiều hơn tại trường. Họ tạo cho trẻ em những bức tường đầy màu sắc, giúp trẻ phát huy thành tựu xuất phát trong nội lực và thể hiện điều đó cho công chúng nhìn nhận. Họ mở cửa trường học để cộng đồng cùng tham gia, có các góc cộng đồng trong từng lớp học. Các học sinh trong hội đồng này sẽ tổ chức các cuộc bầu cử, và vì vậy, tất cả học sinh đều có cơ hội trở thành lãnh đạo.

- Cách tiếp cận mô hình VNEN đòi hỏi sự linh động của giáo viên thông qua việc chia sẻ thông tin thường xuyên hơn, đặc biệt là đối với các giáo viên có hiệu suất dạy học thấp.

Lãnh đạo Bộ Giáo dục Việt Nam vui mừng với mô hình VNEN, và tôi tự hào về thành tích ban đầu của nó. Hiện nay, dự án đang thí điểm tài liệu cho 6 cấp lớp học, và cho thấy nó thích hợp với mô hình trường trung học cơ sở. Bộ Giáo dục hy vọng rằng mô hình VNEN sẽ là một phần của chương trình cải cách giáo dục của chính phủ, thay đổi sinh viên Việt Nam trở thành các nhà tư tưởng sáng tạo và chủ động trong tương lai....”

Bài biên của anh Lý, ở đây http://locliec.blogspot.com/2015/07/tre-con-khong-uoc-thit-cho.html
Thứ Ba, ngày 14 tháng 7 năm 2015

MIẾU TÌNH YÊU BẤT TỬ.




Địt cụ con Bín bần nông chế chuyện cổ hay vãi bườm. Nhìn cái ảnh cỏn cõng bà ra thăm miếu mà điếu dịn được cười bởi cái nhẽ hiếu đễ nó chẳng bao giờ song hành với sự láo khoét hay nham nhở của cỏn. Cỏn tịt mũi và ngọng bẩm sinh nên tôi có thông xoang và nắn lại yết hầu tí chút. Nay bốt hầu các anh chị.

***

Ngày xửa ngày xưa, ở xứ sở hình rươi, làng nọ có hai người yêu nhau tha thiết. Cô gái tên gì đó, nhưng cô có hàm răng tuyệt đẹp, đen nhưng-nhức ( thời đó mốt liền bà xứ đó là nhuộm răng có màu đen khỏi phải oánh răng đỡ tốn ) và đều tăm-tắp. Mọi người gọi cô là nàng răng đẹp.


Chàng trai và nàng răng đẹp yêu nhau lắm, họ thề bồi, buộc chỉ cổ tay nguyện sẽ sống chết bên nhau... suốt cả cuộc đời này.

Đời tưởng chả có gì đẹp hơn, họ ước hẹn ngày cưới. Hai gia đình gặp nhau, tay bắt mặt mừng, cả làng hoan hỉ cho đôi uyên ương trai tài và gái răng đen nhưng-nhức.

Một buổi sáng, đôi nam thanh nữ tú đó đi dạo dưới lũy tre ở triền đê, thấy bên kia sông có một cái chùa, họ bèn bảo nhau sang cúng bái, để cầu giời cho tình yêu đẹp mãi.

Nói là làm, đôi trai tài - gái răng đen nhưng - nhức thuê một con đò, chèo sang với chuối oản hương, cầu duyên cầu tài cầu lộc, hoan hỉ vô cùng, nhẽ không cần tả.

Lượt về, gió máy thế nào, nước tràn vào thuyền, anh lái đò cuống quá làm đò tròng trành. Thế là đò chìm ngỉm, anh lái liệu sức mình có hạn, bơi một mạch vào bờ, kệ mẹ đôi uyên ương.

Chỉ còn chàng trai và cô gái bơi lóp - ngóp. Chàng bơi rất kém, cô răng đen nhưng - nhức không biết bơi, cô bám chặt anh. Cả hai khả năng cao chầu Hà bá, há há...

Thì ko nói nhiều, chàng túm tóc cô chửi : " buông con mẹ mày ra" và đấm cô một cú cực mạnh vào mồm, gẫy hoàn toàn hàm răng đen nhưng - nhức. Cô phải buông anh ra. Chàng trai quả cảm bơi một mạch vào bờ, lăn ra vệ sông thở hồng hộc.

Cô gái đã từng có tên răng đen nhưng -nhức, may thay, vớ được cây chuối, cô cũng bơi được vào bờ, sờ hàm răng, thở dài, rồi nằm vật ra.

Khi tỉnh lại, họ nhìn nhau không nói lên lời, rồi mỗi người đi một ngả.

Hôn lễ của họ bị hủy, cô gái mất hàm răng, mất luôn cái tên đẹp "nàng răng đen nhưng nhức".

Chàng trai bị dân làng cười chê vì bỏ cô giữa dòng. Chàng thanh minh" cứu cái đầu buồi bố đây này, cứu thì cả hai cùng chết nhe mẹ mài răng ra rồi" .

Hai người, cô lấy chồng làng bên, chàng lấy vợ xóm bãi, sinh con đẻ cái rồi chết già. Nhớ mối tình đằm thắm, dân chôn họ cạnh nhau và lập miếu thờ, đặt tên miếu là "miếu tình yêu bất tử".

Mỗi lần về quê, tôi lại ra thăm miếu, và nhớ về cô gái đã từng có hàm răng đen nhưng - nhức.

Hết mẹ chiện cổ "miếu tình yêu bất tử".
Chủ Nhật, ngày 12 tháng 7 năm 2015

Ở LỪA, MỌI NGƯỜI ĐỀU LÀ PHÁN QUAN.



Bài biên của anh Hải Lý, từ Canada. Tôi dẫn về đây để bọn con bò thẩm thấu hòng " hoạt huyết dưỡng não". Và trong một chừng mực nào đó, cũng là những điều mà tôi rất " tâm tư". hừ hừ...

Và như thói thường, tít tôi lại lôi trong quần ra, hã hã...

***

Vậy là chỉ vài ngày sau vụ thảm sát gia đình sáu người ở Bình Phước, hai nghi phạm Nguyễn Hải Dương và Vũ Văn Tiến đã bị bắt. Bộ Công an tuyên bố chắc nịch: “Với tài liệu chứng cứ thu thập được và lời khai nhận tội của các nghi can, cơ quan điều tra có đủ căn cứ khẳng định Dương và Tiến đã gây ra vụ giết người, cướp tài sản đặc biệt nghiêm trọng”.

Và mặc dù công an vẫn dùng từ nghi can để chỉ Nguyễn Hải Dương và Vũ Văn Tiến, nhưng cách nói của họ đã khẳng định rằng, không còn nghi ngờ gì nữa, Dương và Tiến chính là hung thủ của vụ án. Dù vậy, bài viết này của tôi không bàn về chuyện công an nói thế này hay nói thế kia, hay các chi tiết liên quan đến vụ án. Tôi chỉ muốn trình bày về các trình tự luật pháp tối thiểu mà mọi người cần nên hiểu rõ trước khi đưa ra phán xét là một người nào đó có hay không có tội.

I.


Một bộ phận dư luận Việt Nam đã như lên đồng trong cơn hả hê sung sướng khi họ được biết Dương và Tiến bị bắt. Tôi không hiểu họ đã say men gì, chỉ biết là trong cơn say có phần điên loạn đó dường như họ đã quên mất hai từ nghi phạm và chụp ngay chiếc mũ hung thủ (hoặc phạm nhân) lên Dương và Tiến.

Bất kể hai nghi phạm này đã được đưa ra tòa xét xử công khai và bị phán tội chưa. Bất kể các tình tiết của vụ án được phía công an đưa ra có nhiều điểm bất hợp lý hoặc chưa được giải thích thỏa đáng. Bất kể một nguyên tắc toàn cầu áp dụng cho tất cả mọi người: innocent until proven guilty (vô tội cho đến khi được chứng minh là có tội). Lưu ý: nguyên tắc này đã được ghi rõ trong mục 11 của Bản Tuyên Ngôn Quốc Tế về Nhân Quyền của Liên Hiệp Quốc.

Lý do họ hay dùng nhất là: Nếu không có tội thì ngu gì phải nhận!

Trước hết, phải nói rõ đây là một ngộ nhận vô cùng sai lầm của rất nhiều người. Dĩ nhiên, trong tình huống bình thường thì một con người (dù có tội hay không) sẽ hiếm khi nào chịu nhận tội. Nhưng lịch sử luật pháp của nhiều nước trên thế giới đã chứng minh: trong quá trình hỏi cung của cảnh sát, một người vẫn có thể nhận tội mà mình chưa bao giờ thực hiện!

Như trường hợp của Eddie James Lowery (Mỹ).

Lowery bị buộc tội cưỡng hiếp một phụ nữ lớn tuổi vào một ngày tháng 7-1981. Bằng chứng bất lợi duy nhất cho Lowery là ông (lúc đó chỉ mới 22 tuổi) đã nhận tội danh cưỡng hiếp với cảnh sát, mặc dù không có các bằng chứng cụ thể nào khác chứng minh ông đã thực hiện hành vi tội ác đó. Vậy thì tại sao Lowery nhận tội?

Vào buổi sáng của ngày xảy ra vụ án, Lowery vướng vào một vụ tai nạn giao thông gần nơi nhà của nạn nhân. Cảnh sát bắt đầu hỏi cung ông ngay sáng hôm đó. Quá trình hỏi cung kéo dài cả ngày; Lowery không được cho ăn, và khi hỏi về tìm một luật sư đại diện thì được cảnh sát trả lời là không cần thiết.


Eddie James Lowery

Quá trình hỏi cung dần dần biến thành một quá trình “mớm cung:” qua đó, cảnh sát không ngừng đưa ra những chi tiết cụ thể liên quan đến vụ án như là ngôi nhà của nạn nhân, cách hung phạm đột nhập vào nhà, hung khí, và cuộc cưỡng hiếp. Trong tình trạng đói lả, căng thẳng, hoang mang cực độ, trong tình trạng khi mà các dây thần kinh sắp đứt ra, Lowery đã nói một điều mà cảnh sát đang rất muốn nghe: ông nhận tội. Bản nhận tội của ông có đầy đủ các chi tiết của vụ án mà ông vừa nghe được từ phía cảnh sát.

Lời nhận tội đã đưa Eddie James Lowery đến với bản án từ 11 năm tù giam cho đến chung thân. Sau 9 năm tù, Lowery được trả tự do sớm nhưng vẫn phải chịu tội cưỡng hiếp. Cùng với luật sư của mình, Lowery đã ra sức tranh đấu để được làm kiểm nghiệm DNA, và từ đó so sánh với bằng chứng sinh học mà hung thủ đã để lại. Kết quả khám nghiệm DNA chứng min Lowery vô tội; ông được rửa sạch tất cả mọi tội danh và được chính phủ bồi thường 7,5 triệu đô-la cho những mất mát của mình.

Trường hợp của Eddie James Lowery là một trong rất nhiều trường hợp của oan sai khi phán quyết của tòa án chỉ dựa vào lời nhận tội của nghi phạm. Cảnh sát, đôi khi vì áp lực phá án quá lớn, phải dùng đến những trình tự bất hợp pháp như mớm cung, tra tấn, hoặc dùng các biện pháp tâm lý để ảnh hưởng đến suy nghĩ của nghi phạm. Nạn nhân của các án oan sai thường là những người trẻ tuổi thiếu kinh nghiệm, thiếu hiểu biết về các quyền lợi của mình, những người bị chứng trí óc chậm phát triển hoặc những người không có luật sư đại diện trong quá trình hỏi cung.

Như thế, lối suy nghĩ “nếu không có tội thì ngu gì phải nhận” là một lối suy nghĩ cực kỳ đơn giản - nhưng đấy chỉ là lối nói đẹp. Thực tế hơn, công an rất thích lối suy nghĩ này vì họ có thể xỏ mũi và dẫn dắt dư luận đi vào chiều hướng mà họ mong muốn. Áp lực của dư luận sẽ dễ dàng khiến cho bồi thẩm đoàn (hoặc có khi cả quan tòa) đưa ra quyết định khiến một kẻ vô tội phải lên ghế điện, ra pháp trường, hoặc tàn đời trong nhà giam.

II.

Một điều chúng ta nên nhớ là lời nhận tội của nghi phạm trước cơ quan điều tra chỉ được xem là một bằng chứng quan trọng ở trước tòa, không hơn không kém. Nó không có nghĩa là nghi phạm có tội hay nghi phạm chính là hung thủ gây án. Nó cũng như bao nhiêu bằng chứng khác, có thể bị quan tòa phủ nhận nếu ông ta cho rằng cảnh sát đã dùng trình tự bất hợp pháp để lấy được nó.

Nghi phạm có tội hay không là từ phán quyết của quan tòa chứ không phải là vì cảnh sát nói này nói kia, hoặc trưng ra bằng chứng này bằng chứng kia. Nếu cảnh sát có thẩm quyền phán quyết người nào có tội hay không thì ta nên dẹp quách cái gọi là tòa án luôn đi cho nó gọn, và cũng chẳng cần đến luật sư để làm gì!

Bức giản đồ sau đây có thể khiến chúng ta hiểu rõ hơn về toàn bộ quá trình của một vụ án (hình sự) kể từ khi báo án, nghi phạm bị bắt giữ, và cho đến khi kết thúc phiên tòa xử án.



Như vậy, quá trình quyết định một nghi phạm có tội hay không phải đi qua nhiều bước. Từ việc cảnh sát điều tra, quyết định có khởi tố nghi phạm hay không, đưa quyết định khởi tố lên công tố viện và nơi đây sẽ xem xét có nên truy tố nghi phạm hay không, v.v... cho đến phán quyết của tòa án, là những bước cần thiết để quyết định tội trạng của một người.

Hơn nữa, trong phiên tòa, công tố viện phải chứng minh nghi phạm là kẻ có tội beyond reasonble doubt (không còn nghi ngờ hợp lý gì nữa) nếu muốn thuyết phục quan tòa (hoặc bồi thẩm đoàn) về luận điểm của mình.

Ít nhất, một bản án công minh cần phải được đi qua những trình tự như thế.

Một bộ phận (tôi hy vọng là chỉ một bộ phận) của dư luận Việt Nam trong những ngày vừa qua, khôi hài thay, lại chồm chồm nhảy lên ghế quan tòa ngay từ bước thứ hai của vụ án (dựa theo hình trên) - lúc mọi việc vẫn còn đang trong vòng điều tra và công an chỉ mới bắt giữ hai nghi phạm cùng một số lời khai và vật chứng.

Giữa bao nhiêu là hỏa mù, bao nhiêu là trùng trùng nghi vấn, thế mà một đám đông vẫn có thể hả hê lên tiếng một cách chắc nịch, nặng thì đòi băm vằm hai kẻ ác ôn kia ra thành trăm mảnh, nhẹ thì “công lý đã được thực thi, ác giả ác báo!”. Có quan (tòa) còn thở phào nhẹ nhõm: “May quá, chúng nó đã hơn 18 rồi!” (ý nói là đã đủ tuổi lên ghế điện hoặc ra pháp trường!).

Thưa các vị quan tòa (mới nhậm chức):

Các vị cứ việc phán tội theo ý thích. Nhưng, tôi chỉ xin các vị một chữ “nhưng” rất nhỏ này, là các vị chừa cho một khả năng là có thể Nguyễn Hải Dương và Vũ Văn Tiến vô tội, trước khi có phán quyết chính thức của tòa án.

Xin nói rõ là tôi không hề có ý biện hộ cho Dương và Tiến hoặc tôi không hề nói Dương và Tiến vô tội. Điều quan trọng là (sau này) dù có bị phán quyết có tội hay vô tội, ngay bây giờ họ nên được hưởng những trình tự luật pháp công minh và công bằng.

Những trường hợp án oan sai như Nguyễn Thanh Chấn, hay có rất nhiều dấu hiệu là có khả năng oan sai như các tử tù Hồ Duy Hải, Nguyễn Văn Chưởng, v.v… vẫn còn là tấm gương sờ sờ trước mắt, không lẽ như thế vẫn không đủ để các vị quan tòa bình tâm lại mà suy nghĩ khác đi dù chỉ là một giây?

Kính chúc các quan một ngày vui vẻ, đầu óc minh mẫn cho vụ án này (và các vụ tiếp theo)!
 
Lên đầu trang
Xuống cuối trang